De Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD) en de Militaire Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (MIVD) hebben bevoegdheden. Deze liggen vast in de Wet op de inlichtingen- en veiligheidsdiensten (Wiv).
Reageren op voorstel voor nieuwe wet
Eind augustus 2026 is de internetconsultatie gestart van het voorstel voor de nieuwe Wet bescherming nationale veiligheid door de inlichtingen- en veiligheidsdiensten (Wbnv). Iedereen kan tot 11 oktober 2026 reageren op het wetsvoorstel.
Zie ook: Start consultatie nieuwe Wet bescherming nationale veiligheid door de inlichtingen- en veiligheidsdiensten (nieuwsbericht, 28-8-2026)
Waarom in 2018 nieuwe Wet op de inlichtingen- en veiligheidsdiensten nodig was
Nederland is een democratische, open samenleving. En we willen met z’n allen dat dit zo blijft. Bedreigingen voor de Nederlandse veiligheid moeten zo vroeg mogelijk worden onderkend en bestreden. Deze taak ligt voor een belangrijk deel bij onze inlichtingen- en veiligheidsdiensten.
Voorbeelden van bedreigingen zijn de voorbereiding van een terroristische aanslag of het hacken van belangrijke systemen. Daarnaast zijn inlichtingen nodig om veilige en effectieve militaire operaties uit te voeren. De AIVD en de MIVD hebben diverse bevoegdheden. Deze liggen vast in de Wet op de inlichtingen- en veiligheidsdiensten (Wiv). Die wet stamt uit de jaren negentig van de vorige eeuw en werd in 2002 van kracht.
De technologische vooruitgang heeft de Wiv ingehaald. Willen de diensten hun taak zo goed mogelijk kunnen blijven doen, dan is aanpassing nodig. Het gaat dan vooral om het verzamelen van gegevens van telefoon-, e-mail- en internetverkeer. Of dit nu via de ether gaat of via de kabel. Verzamelen mag alleen als er een reden is, met een onafhankelijke toetsing vooraf en toezicht achteraf. De nieuw Wet op de inlichtingen- en veiligheidsdiensten 2017 stelt extra voorwaarden. Die zorgen ervoor dat de privacy van Nederlandse burgers zo goed mogelijk beschermd blijft.
De Wiv 2017 en privacy
De AIVD en MIVD mogen onder strikte voorwaarden en toezicht inbreuk maken op privacy. Dat is in de Wet op de inlichtingen- en veiligheidsdiensten (Wiv) geregeld. Er is een extra waarborg met een voorafgaande onafhankelijke toetsing door de Toetsingscommissie Inzet Bevoegdheden (TIB). Dit moet misbruik en onnodige inbreuk op de privacy voorkomen.
De AIVD en MIVD mogen datastromen op de internetkabel onderzoeken. Daar kunnen gegevens tussen zitten van mensen die niets verkeerds van plan zijn. Als blijkt dat u geen dreiging vormt voor de veiligheid van Nederland, worden uw gegevens meteen vernietigd.
Meer informatie:
Hoe de Wet op de inlichtingen- en veiligheidsdiensten 2017 tot stand kwam
Bekijk het chronologisch overzicht Wet op de inlichtingen en veiligheidsdiensten (Wiv).