Normen luchtkwaliteit

Het Nederlandse beleid voor de luchtkwaliteit is gebaseerd op internationale afspraken en normen.

Europese normen voor stoffen in de lucht

De Europese Unie (EU) heeft grenswaarden en streefwaarden voor stoffen in de lucht vastgesteld. EU-lidstaten mogen de grenswaarden niet overschrijden.

Soorten luchtvervuiling

De belangrijkste soorten luchtvervuiling zijn:

Meer informatie over luchtvervuiling en de oorzaken ervan staat op de site van Milieu Centraal.

Programma om grenswaarden luchtkwaliteit te halen

Het Nationaal Samenwerkingsprogramma Luchtkwaliteit (NSL) moet ervoor zorgen dat Nederland de Europese grenswaarden op tijd haalt. Rijk, provincies en gemeenten zetten zich hiervoor in. Het NSL liep tot 1 januari 2017. Het voornemen is het NSL te verlengen tot de Omgevingswet ingaat.

Uit de resultaten van het NSL blijkt dat de concentraties fijnstof en stikstofdioxide blijven dalen. De luchtkwaliteit is sterk verbeterd en het aantal mensen dat is blootgesteld aan normoverschrijdingen is gedaald. Vrijwel overal in Nederland blijven de waarden beneden de grenswaarden. Er zijn alleen nog knelpunten langs drukke wegen in de steden en in de directe omgeving van veehouderijen.

Om die knelpunten op te lossen, stelt de staatssecretaris van Infrastructuur en Waterstaat ruim 100 aanvullende maatregelen voor. Hiermee vult de staatssecretaris het NSL aan. 

Internationale afspraken over luchtverontreinigende stoffen

Nederland moet voldoen aan emissieplafonds voor luchtverontreinigende stoffen. Een emissieplafond geeft het maximum aan dat een land mag uitstoten. Het gaat hierbij onder meer om de stoffen zwaveldioxiden, stikstofoxiden en ammoniak.

De Verenigde Naties (VN) en de EU bepalen emissieplafonds. Afspraken hierover staan in het:

Aanscherping Europees luchtbeleid

De Europese Commissie heeft in 2013 een Clean Air Policy Package aangenomen, inclusief een Clean Air-programma voor Europa. Daarin staan doelstellingen voor 2020 en 2030, en begeleidende wetgevingsmaatregelen.

In 2018 heeft de Commissie de Mededeling "Een Europa dat beschermt: schone lucht voor iedereen" aangenomen. Deze biedt nationale, regionale en lokale actoren praktische hulp bij het verbeteren van de luchtkwaliteit in Europa.

Het Planbureau voor de Leefomgeving heeft een kosten-batenanalyse gedaan van het voorstel van de EU: De kosten en baten Commissievoorstel ter vermindering van de nationale emissies van bepaalde luchtverontreinigende stoffen.