Sinds 1 oktober 2026 kan de Koninklijke Marechaussee (KMar) vaker en langer controleren bij de grenzen met België en Duitsland, op vliegvelden en bij veerboten. Het Mobiel Toezicht Veiligheid (MTV) moet illegale migratie en mensensmokkel tegengaan. De tijdelijke binnengrenscontroles, die de KMar sinds eind 2024 deed, zijn gestopt.
Meer en vaker auto’s controleren in de grensstreek
De Koninklijke Marechaussee kan sinds 1 oktober 2026 vaker en langer controleren op wegen, water en luchthavens en in havens en treinen. Zo mag de marechaussee tot 120 uur per maand op dezelfde weg controleren. Dat was eerst 90 uur per maand en maximaal 6 uur per dag. De controles mogen het normale verkeer niet te veel hinderen.
Meer treinen en vluchten controleren
De KMar kan reizigers in meer treinen en op meer vluchten controleren. Zo kan zij 25% van alle treinen en vluchten controleren op de routes van internationale treinen en vluchten tussen Schengenlanden. Het aantal controles groeit daardoor mee met het stijgende aantal reizigers. Zo steeg bijvoorbeeld het aantal passagiers in de luchtvaart van 27,8 miljoen in 2010, naar 40 miljoen passagiers in 2024.
Ook kan de KMar nu een hele trein of een heel vliegtuig controleren. Met de oude regels voor MTV kon de KMar maar 4 coupés controleren van een trein. En maar een deel van de passagiers van een vliegtuig.
Regels voor mobiele controles KMar
De mobiele controles vinden plaats in het grensgebied met België en Duitsland. En in havens en op vluchten tussen Schengenlanden. Tussen die Europese landen kunnen personen vrij reizen zonder vaste controles aan de grens.
De verplaatsbare controles vallen onder het Mobiel Toezicht Veiligheid (MTV). Het MTV bestaat al sinds 1994. De regels staan in artikelen 4.17a en 4.17b van het Vreemdelingenbesluit 2000.
Vaste controles KMar aan grens
De KMar heeft ook vaste paspoortcontroles aan de grens. Bijvoorbeeld bij veerboten van en naar Engeland. Of vluchten naar landen buiten het Schengengebied. Die controles zijn geen onderdeel van het MTV.
Ook bij vaste controles kijkt de KMar niet alleen naar het paspoort van reizigers. De marechaussee weigert op officiële grensposten tussen de 200 en 300 vreemdelingen per maand de toegang tot Nederland. Het gaat om reizigers zonder geldig paspoort of visum, met te weinig geld of die een gevaar zijn voor de openbare orde of nationale veiligheid.
Controles mogelijk op basis van informatie over mensensmokkel
De KMar kan controles houden op basis van inlichtingen en inschattingen van risico’s. Dat gebeurt bijvoorbeeld op basis van reisgegevens van passagiers, ervaringen van eerdere controles op trajecten en signalen van bijvoorbeeld de politie.
Doel mobiele toezicht: verminderen illegale migratie en mensensmokkel
Het mobiel toezicht moet voorkomen dat mensen illegaal in Nederland verblijven of naar Nederland komen met valse reisdocumenten of zonder geldig paspoort of visum.
Treft de KMar tijdens een MTV-controle iemand aan die niet in Nederland mag zijn? Dan zorgt de KMar ervoor dat deze persoon uit Nederland vertrekt. Of deze persoon wordt in vreemdelingenbewaring gesteld op Schiphol of in de justitiële complexen in Zeist of Rotterdam tot iemand kan worden teruggestuurd.
Mensensmokkelaars worden aangehouden. Mensensmokkelaars smokkelen vaak voor veel geld migranten naar Nederland en andere landen van de EU. Vaak met gevaar voor het leven of de gezondheid van migranten.
Asielzoekers worden doorgestuurd naar aanmeldcentrum Ter Apel. Daar moeten ze zich melden om asiel in Nederland aan te vragen.