De overheid wil dat stage lopen voor alle studenten in het mbo een positieve en veilige ervaring is. In de praktijk blijkt dat veel mbo-studenten vinden dat ze geen goede begeleiding krijgen tijdens de stage. En ervaren ze nog te vaak stagediscriminatie. Samen met alle betrokken vertegenwoordigers van studenten, scholen en werkgevers wil de overheid dit verbeteren. In het Stagepact MBO 2023-2027 staan alle doelen en maatregelen om dit te bereiken.
Stagepact MBO 2023-2027
Met het Stagepact willen de ondertekenaars van het Stagepact bereiken dat:
- alle studenten tijdens een stage of leerbaan beter worden begeleid;
- er geen stagediscriminatie meer is;
- er voldoende stageplaatsen zijn;
- dat studenten een passende vergoeding krijgen.
In het Stagepact staan alle afspraken en maatregelen uitgewerkt om deze doelen te bereiken. Het Stagepact startte in februari 2023 en loopt tot eind december 2027, en is onderdeel van de Werkagenda mbo.
De afspraken en maatregelen uit het Stagepact gelden voor studenten die een beroepsopleidende leerweg (bol) of een beroepsbegeleidende leerweg (bbl) volgen. Ook geldt het Stagepact voor bekostigde en niet-bekostigde scholen.
De volgende organisaties hebben het stagepact ondertekend:
- de Jongeren Organisatie Beroepsonderwijs (JOB MBO);
- Beroepsvereniging Opleiders MBO (BVMBO);
- de MBO Raad;
- de Nederlandse Raad voor Training en Opleiding (NRTO);
- VNO-NCW
- MKB-Nederland;
- Land- en Tuinbouw Organisatie Nederland (LTO);
- Vereniging Nederlands Gemeenten (VNG);
- Samenwerkingsorganisatie Beroepsonderwijs Bedrijfsleven (SBB);
- CNV Onderwijs;
- CNV Jongeren;
- Federatie Nederlandse Vakbeweging (FNV);
- FNV Young & United;
- Algemene Onderwijsbond (AOb);
- Federatie van Onderwijsvakorganisaties (FvOv);
- het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (SZW);
- het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW).
Een goede, positieve en veilige
mbo-stage voor iedereen.
Dat is waar we voor gaan.
Met het Stagepact zorgen bedrijven
en scholen samen...
voor voldoende stageplaatsen,
goede begeleiding, passende vergoedingen...
en een stage zonder stagediscriminatie.
Zo werken we samen aan de best
mogelijke leerervaring in de praktijk.
Kijk wat jij kunt doen op rijksoverheid.nl.
Doelen in het Stagepact
In het Stagepact staan 4 doelen centraal. Deze doelen zijn verder uitgewerkt in afspraken en maatregelen. Een kort overzicht van de belangrijkste afspraken en maatregelen per doel:
Doel: verbeteren van stagebegeleiding
Met het Stagepact willen de ondertekenaars bereiken dat studenten tevredener zijn over de begeleiding tijdens de stage of leerbaan. Het gaat dan om de begeleiding door school en door het leerbedrijf.
Om studenten zo goed mogelijk te begeleiden, is persoonlijk contact tussen het leerbedrijf, de begeleider vanuit school en de student erg belangrijk. Daarom spreken alle betrokkenen af dat:
- Er per stage minstens 3 contactmomenten zijn. Mocht dit niet lukken, dan zijn hier goede redenen voor.
- Minimaal een van deze contactmomenten is op de locatie van het leerbedrijf. De stagebegeleider, de begeleider vanuit school en de student zijn daarbij aanwezig.
Doel: stagediscriminatie uitbannen
Iedere student heeft recht op een veilige eerste kennismaking met de arbeidsmarkt. Een van de doelen van het stagepact is het uitbannen van stagediscriminatie. In het Stagepact spreken betrokken partijen af hoe ze stagediscriminatie (h)erkennen, voorkomen en aanpakken.
Alle partijen gaan actief aan de slag om stagediscriminatie tegen te gaan. De nadruk bij de verschillende maatregelen ligt op :
- Sociale normstelling: Alle betrokken partners dragen uit dat discriminatie verboden is (sociale normstelling). Zij vervullen daarom een voorbeeldrol binnen hun organisatie en hun achterban. Daarnaast heeft de SBB de voorwaarden voor erkenning van een leerbedrijf voor sociale veiligheid en stagediscriminatie aangescherpt. Ook stelt het wetsvoorstel ‘gelijke kansen bij werving en selectie’ de sociale norm.
- Beleid om stagediscriminatie tegen te gaan. Binnen scholen en leerwerkbedrijven wordt het volgende opgenomen in de werkwijze:
- Stagediscriminatie blijft onder de aandacht bij het stagebedrijf en in het personeelsbeleid.
- Elke mbo-school heeft een goed toegankelijk meldpunt. Bij dit meldpunt kunnen studenten stagediscriminatie melden, krijgen ze ondersteuning en nazorg. En scholen zorgen er actief voor dat studenten dit meldpunt weten te vinden en gebruiken.
- In het schooljaar 2023/2024 start iedere school met een eerstejaars beroepsopleidende leerweg (bol) met ten minste 1 onderwijsteam met stagematching. Zie ook het Stappenplan Stagematching.
- Goede afhandeling van meldingen. Om stagediscriminatie tegen te gaan, is het belangrijk dat studenten vertrouwen hebben in de aanpak. Scholen volgen daarom meldingen van discriminatie door studenten op en melden deze wanneer de student dat zelf wil. Scholen:
- ontwikkelen een regionale werkwijze hoe ze met de meldingen aan de slag gaan, en hoe ze discriminatie aanpakken.
- registeren alle meldingen en signalen en geven deze door aan SBB. En SBB geeft deze meldingen jaarlijks anoniem door aan OCW.
Wat is stagematching? Bij stagematching koppelt de school studenten aan stagebedrijven om zo een geschikte stageplaats te vinden. Er is geen sollicitatieprocedure of ‘klikgesprek’ tussen de student en een leerbedrijf. Of een stageplaats geschikt is hangt af van bijvoorbeeld de leerwens van de student, het soort bedrijf of het type werk.
Lees hoe het Deltion College in Zwolle het meldpunt voor stagediscriminatie heeft opgezet. Eén van de afspraken uit het Stagepact.
Doel: zorgen voor voldoende stages
Alle partijen hebben afgesproken dat er nu en in de toekomst voldoende stageplaatsen en leerbanen voor studenten zijn. Deze stageplekken en leerbanen zijn goed vindbaar voor de studenten.
Werkgevers en SBB zetten zich samen in voor voldoende kwalitatief goede en toegankelijke stageplaatsen en leerbanen. Dat doen ze door:
- Te zorgen voor actueel aanbod op Stagemarkt en Leerbanenmarkt.
- Monitoring van vraag en aanbod naar stages en leerbanen en signalering tekorten door SBB.
- Subsidieregeling praktijkleren door het ministerie van OCW
Doel: een passende vergoeding
Partijen spreken af dat studenten een passende vergoeding krijgen voor de stage. De vergoeding moet minimaal alle kosten dekken, die een student maakt om stage te lopen bij een bedrijf. Bovenop deze onkostenvergoeding stimuleren de overheid en VNO-NCW / MKB Nederland werkgevers om een passende stagevergoeding te geven aan bol-studenten.
Om de passende vergoeding voor studenten te realiseren spreken alle ondertekenaars het volgende af:
- Alle studenten krijgen vanaf 2023 een passende onkostenvergoeding.
- Bol-studenten ontvangen een passende stagevergoeding. De Stichting van de Arbeid gaf de aanbeveling aan de cao-partijen om afspraken over passende stagevergoeding te maken in alle cao's.
- Bbl-studenten ontvangen een onkostenvergoeding, een arbeidsovereenkomst en loon.
Doelen uit stagepact jaarlijks gevolgd
In het Stagepact spreken ondertekenaars verder af dat jaarlijks wordt gekeken of de doelen behaald zijn. Dit gebeurt op basis van een vastgestelde set van indicatoren. De indicatoren worden gecontroleerd aan de hand van verschillende onderzoeken. Jaarlijks stuurt OCW een voortgangsrapportage naar de Tweede Kamer.
Hulpmiddelen voor scholen
Scholen kunnen met de Toolbox aanpak stagediscriminatie, de Checklist, de Handreiking Aan de slag met stagediscriminatie van studenten met een functiebeperking en het Stappenplan Stagematching een aanpak tegen stagediscriminatie ontwikkelen.
