5 vragen over de Wereldhandelsorganisatie (WTO)

Ministeries

Tijdens de Ministeriële Conferentie van de Wereldhandelsorganisatie, van 26 tot en met 29 maart, komen ministers van over de hele wereld samen om te spreken over internationale handel. Minister Sjoerd Sjoerdsma van Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking is ook in Kameroen aanwezig.

In dit artikel lees je wat er gebeurt tijdens de Ministeriële Conferentie en waarom de WTO belangrijk is voor Nederland.

Wat is de Wereldhandelsorganisatie (WTO)?

De Wereldhandelsorganisatie (WTO) houdt zich bezig met de regels voor handel tussen landen. De WTO werd in 1995 opgericht als internationale organisatie, voortbouwend op de Algemene Overeenkomst over Tarieven en Handel (GATT). Ondertussen heeft de WTO 166 leden en hebben 25 landen en gebieden, waaronder Curaçao, een ‘observerende rol’ en zijn nog in onderhandeling over hun lidmaatschap.

Het doel van de Wereldhandelsorganisatie is om handel zo makkelijk, voorspelbaar en vrij mogelijk te maken. De WTO stelt daarom regels voor handel op. Bijvoorbeeld over subsidies en importheffingen en de bescherming van copyright op muziek en films. Na klachten van landen kan de WTO ook controleren of landen zich aan de afgesproken regels houden.

Waarom is de WTO belangrijk voor Nederland?

Nederland is een handelsland. We verdienen ongeveer een derde van ons inkomen met buitenlandse handel en onze bedrijven zijn over de hele wereld actief. We verkopen veel producten en diensten aan andere landen, maar hebben zelf ook producten en diensten uit het buitenland nodig. Dingen die we die hier niet hebben, of alleen tegen hoge kosten kunnen maken. Denk bijvoorbeeld aan bepaalde medicijnen, fruitsoorten, maar ook onderdelen voor auto’s of bepaalde software of expertise.

Nederland heeft daarom belang bij voorspelbare en op regels gebaseerde internationale handel. De WTO speelt hierin een belangrijke rol. Want zonder regels is er meer onzekerheid en neemt de kans op oneerlijke concurrentie toe. Zo kunnen landen maatregelen nemen die hun eigen markt beschermen, maar nadelig zijn voor andere landen. Bijvoorbeeld door importheffingen in te stellen of de productie in eigen land op een oneerlijke manier te subsidiëren.  

Meer weten over Nederland als handelsland? Lees ook: waarom is handel belangrijk voor Nederland?

Wat staat er op de agenda tijdens de Ministeriële Conferentie in Kameroen?

Tijdens de tweejaarlijkse Ministeriële Conferentie overleggen ministers van over de hele wereld over de internationale handel en de toekomst van de WTO. Afgelopen jaren liep de onrust in de wereldhandel verder op en namen landen steeds meer handelsbeperkende maatregelen. Dit zet druk op de werking van de WTO en laat zien dat het huidige systeem beter bestand moet worden gemaakt tegen dit soort handelsspanningen. De hervorming van de WTO is daarom ook dit jaar het belangrijkste punt op de agenda.

Welke resultaten hoopt Nederland te bereiken?

Nederland blijft inzetten op een handelssysteem op basis van duidelijke regels en afspraken. De WTO is en blijft daarin van groot belang. Ook nu handelssystemen wereldwijd onder druk staan, vindt het grootste deel van de wereldhandel plaats op basis van de WTO-regels. Wel moeten de afspraken worden bijgewerkt. Veel regels die in de jaren ‘90 zijn opgesteld, voldoen niet meer aan de realiteit van vandaag. Nederland zet bijvoorbeeld in op regels rondom industriële subsidies. Om zo oneerlijke concurrentie door hoge staatsteun tegen te gaan.

Ook de hervorming van de WTO staat voor Nederland hoog op de agenda. We willen dat de besluitvorming binnen de WTO wordt aangepast, zodat het makkelijker wordt om afspraken tussen landen te maken. Nu worden alleen bij consensus – als alle 166 WTO-lidstaten het eens zijn – nieuwe afspraken gemaakt. Daardoor is het bijna onmogelijk om nieuwe handelsregels aan te nemen. 

Helaas is er op het moment weinig overeenstemming binnen de WTO. Hierdoor is het moeilijk om nieuwe afspraken te maken. Er worden daarom op korte termijn geen grote doorbraken verwacht.  

Wat staat er voor minister Sjoerdsma op het programma bij de WTO?

Minister Sjoerdsma vertegenwoordigt Nederland op de Ministeriële Conferentie van de WTO. De minister is aanwezig bij de opening en neemt deel aan een side-event over verbetering van het gelijk speelveld en het tegengaan van industriële subsidies, mede door Nederland georganiseerd. Tijdens de conferentie spreekt minister Sjoerdsma met een aantal collega’s uit andere landen. Zo staan er afspraken gepland met ministers uit India, China en Duitsland en spreekt hij Eurocommissaris Sefcovic. Deze gesprekken bieden de kans om de prioriteiten van deze landen te horen en die van Nederland over te brengen.

Voorafgaand aan de conferentie sprak minister Sjoerdsma ook al met andere Europese ministers over de gezamenlijke standpunten van de Europese Unie. Dit is een belangrijk moment om de Nederlandse standpunten te laten horen, omdat de Europese Commissie namens de EU het woord voert tijdens de conferentie.

Minister Sjoerdsma sprak ook met ministers en organisaties uit Kameroen. Bijvoorbeeld met de minister van Economische Zaken van Kameroen en met een vertegenwoordiger van het United Nations Development Programme (UNDP), waarvan Nederland een regionaal programma op het gebied van veiligheid en stabilisatie steunt.