Voedselvoorziening beschermen tegen digitale en andere verstoringen

Voedselketen voorbereid op crisis

Landbouwbedrijven en bedrijven in de voedselindustrie moeten voorbereid zijn op een crisis. Zodat er ook in een noodsituatie voldoende voedsel is voor mensen en dieren. Bijvoorbeeld als de stroom uitvalt of als er een overstroming komt.

Bedrijven die voedsel produceren, vervoeren of verkopen, moeten dus weten wat zij moeten doen in een crisis. En hoe zij zich daarop voorbereiden. De overheid helpt hen daarbij en ontwikkelt bijvoorbeeld een landelijk crisisplan voedselzekerheid.

Meer digitale aanvallen in Nederland

Cyberaanvallen, spionage en sabotage vormen een risico, ook voor bedrijven in de voedselindustrie. Zij maken gebruik van online computersystemen, bijvoorbeeld voor:

• de productie en verwerking van levensmiddelen;
• koel- en verwarmingssystemen;
• verpakkingsmachines;
• logistiek en transport;
• personeel- en bedrijfsadministratie;
• betaalsystemen.

Als deze systemen uitvallen, ontstaan er snel problemen. Voor de bedrijven zelf, maar ook voor de voedselketen. Voedsel ligt bijvoorbeeld niet op tijd in de supermarkt of blijft niet meer koel.

Cyberbeveiligingswet maakt bedrijven digitaal weerbaarder

De overheid wil bedrijven in de voedselindustrie beschermen tegen digitale aanvallen. De Cyberbeveiligingswet verplicht bepaalde bedrijven in de voedselindustrie om extra maatregelen te nemen tegen digitale aanvallen. Het gaat om bedrijven:

• in de groothandel;
• die industrieel voedsel produceren en verwerken;
• met meer dan 50 mensen (fte) in dienst of met een omzet en balans van meer dan € 10 miljoen per jaar.

Zij moeten hun digitale systemen beter beveiligen. De Cyberbeveiligingswet komt voort uit de Europese NIS2-richtlijn.

Veilige digitale systemen

De voedselbedrijven moeten:

• zich registreren in het entiteitenregister (registratieplicht);
• digitale risico’s in kaart brengen en beveiligingsmaatregelen nemen (zorgplicht); 
• incidenten melden bij het Nationaal Cyber Security Centrum (NCSC). Het NCSC biedt 24 uur per dag per dag hulp bij technische problemen.

Op de website van het Ondernemersplein staat meer uitleg voor ondernemers over de NIS2-richtlijn. 
Op NCTV.nl staat meer informatie over de Cyberbeveiligingswet.

Toezicht op regels van Cyberbeveiligingswet

De NVWA controleert of bedrijven zich aan de regels in de Cyberbeveiligingswet houden.

Bedrijven moeten systemen beveiligen

Om een digitale aanval te voorkomen, kunnen bedrijven zelf ook al maatregelen nemen om hun bedrijf weerbaarder te maken. Zoals:

• regelmatig back-ups maken van hun administratie, data en instellingen van machines;
• software up-to-date houden, bijvoorbeeld van de stalcomputers of tractoren;
• sterke wachtwoorden en een wachtwoordmanager gebruiken;
• de toegang tot systemen beperken: niet iedere medewerker hoeft alles te kunnen; 
• leveranciers vragen hoe zij de beveiliging regelen. Bijvoorbeeld van de melkrobot, het voersysteem of het dataplatform; 
• extra voorzichtig zijn met onbekende e-mails en links, veel digitale aanvallen beginnen daarmee.

Meer informatie over welke stappen bedrijven nu al kunnen zetten, staat op de website NCSC.nl.

Kabinet werkt aan Wet weerbaarheid kritieke entiteiten

Het kabinet werkt aan de Wet weerbaarheid kritieke entiteiten. Het doel van deze wet is om Nederland zo goed mogelijk te beschermen tegen verschillende dreigingen, bijvoorbeeld terroristische dreigingen of een overstroming. Bedrijven die levensmiddelen produceren, verwerken of distribueren vallen onder deze wet. Het ministerie van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur wijst de bedrijven aan op basis van de voorwaarden uit de wet. De wet geeft deze bedrijven een zorgplicht: zij moeten passende maatregelen nemen om verstoringen te voorkomen, de gevolgen ervan te beperken en snel te herstellen.

Lees meer over de Wet weerbaarheid kritieke entiteiten op de website van de NCTV.