Verbeteren internationaal maatschappelijk verantwoord ondernemen

De overheid wil ervoor zorgen dat Nederlandse bedrijven die zakendoen in het buitenland, dit maatschappelijk verantwoord doen. Dat zij rekening houden met zaken op het gebied van mensenrechten, werkomstandigheden en milieu. Dat is Internationaal Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen (IMVO).

IMVO maatregelen

In 2020 evalueerde de overheid het beleid voor internationaal maatschappelijk verantwoord ondernemen (IMVO). Op 16 oktober 2020 nam het kabinet een besluit over de hoofdlijnen van nieuw IMVO-beleid.

Wat de overheid doet om internationaal maatschappelijk verantwoord ondernemen te verbeteren:

Vergroot afbeelding Schema IMVO-maatregelen, oktober 2020

Schema nieuw IMVO-beleid op hoofdlijnen.

Bedrijven verplichten internationaal maatschappelijk verantwoord te ondernemen

De overheid wil dat er een wet komt die bedrijven verplicht verantwoord te ondernemen. De Europese Commissie (EC) heeft een voorstel voor een IMVO-verplichting uitgebracht op 23 februari 2022. In reactie sprak het kabinet op 7 april 2022 zijn wensen uit over hoe zo’n verplichting er uit zou moeten zien. Het kabinet ging daarin bijvoorbeeld in op de vraag:

  • welke bedrijven onder wetgeving zouden moeten vallen; 
  • wat de eisen gaan worden waar bedrijven aan moeten voldoen;
  • hoe de EC toezicht en handhaving moeten inrichten. 

Voor bedrijven die bepaalde metalen en mineralen importeren geldt specifieke IMVO-wetgeving: de Europese Verordening Conflictmineralen. Er zijn regels van de Europese Unie voor importeurs onder de conflictmineralenverordening. Op de website van de EC staat meer informatie over deze Europese Verordering Conflictmineralen.

Beursgenoteerde bedrijven moeten sinds 2017 verplicht niet-financiële informatie bekendmaken. Dat staat in de Richtlijn Niet-Financiële Informatie (RNFI). In de niet-financiële verklaring in het bestuursverslag moet staan hoe organisaties omgaan met milieu, sociale en personeelsaangelegenheden. De EC werkt aan een nieuwe richtlijn, de zogeheten Corporate Sustainability Reporting Directive (CSRD). Hiervoor heeft de EC op 21 april 2021 een voorstel uitgebracht.

Het stellen van IMVO-voorwaarden

De overheid stelt voorwaarden als bedrijven aan de overheid willen leveren om IMVO aan te moedigen. Een voorbeeld is de inkoopcategorie datacenters, waar leveranciers wordt gevraagd risicoanalyses van hun keten en IMVO-actieplannen aan te leveren en waar inkopers actief met hun leveranciers in gesprek gaan over het onderwerp.

Als bedrijven aanspraak willen maken op subsidies van de overheid bij internationaal ondernemen, moeten zij laten zien dat zij zich houden aan de OESO-richtlijnen. Bijvoorbeeld wanneer ze zaken doen in het buitenland. 

Met financiële prikkels zorgen dat bedrijven IMVO willen

De overheid heeft subsidies voor bedrijven die met IMVO aan de slag willen. Bijvoorbeeld via het Fonds Verantwoord Ondernemen of het Fonds Bestrijding Kinderarbeid bij de RVO. MKB-ondernemers met duurzame plannen kunnen met IMVO-vouchers advies ikrijgen over het verduurzamen van hun productieketen. 

Met sectorale samenwerking IMVO vergemakkelijken

De overheid biedt bedrijfssectoren de mogelijkheid om met elkaar afspraken te maken over IMVO. De afspraken gaan over welke risico’s ze willen voorkomen op het gebied van mensenrechten, werkomstandigheden en milieu. Hiervoor zijn  IMVO-convenanten afgesloten en ontwikkelt de overheid een nieuwe vorm van sectorale samenwerking. 

Voorlichting geven over IMVO

De overheid wil bedrijven ondersteunen om maatschappelijk verantwoord te ondernemen, verplicht of vrijwillig. Daarom komt er een steunpunt dat bedrijven helpt via 1 loket bij vragen die zij hebben over IMVO. 

Met de MVO-risicochecker kunnen bedrijven uitzoeken met welke IMVO-risico's zij te maken kunnen krijgen.
Ook kunnen zij de OESO Due DiligenceHandreiking gebruiken als hulp bij het maken van IMVO-beleid.

De overheid verwacht dat 90% van alle grote bedrijven zich uiterlijk in 2023 aan de OESO-richtlijnen houdt. En dat ook openbaar bekendmaakt. Bijvoorbeeld in het jaarverslag of op de website. De overheid informeert en stimuleert grote bedrijven de 90%-doelstelling na te komen. Op de website 'Start met OESO-richtlijnen’ staan succesverhalen en praktische informatie voor ondernemers

Meer informatie

Lees meer over de mix aan maatregelen om IMVO te verbeteren in de Kamerbrief van 16 oktober 2020. In de beleidsnota staan de hoofdlijnen van het nieuwe IMVO-beleid.