Behandeling asielaanvragen

Verdragen voor bescherming vluchtelingen

Sommige mensen moeten vluchten uit hun eigen land omdat zij daar gevaar lopen. Nederland biedt deze mensen bescherming en asiel. De overheid doet dit op basis van internationale verdragen en afspraken met de Europese Unie. Bijvoorbeeld:

• Iedere vluchteling heeft recht op bescherming. Een land mag vluchtelingen die gevaar lopen in hun eigen land niet terugsturen. Dat is besloten in het Vluchtelingenverdrag van Genève.
• In Europa heeft ieder mens dezelfde rechten. Dit is afgesproken in het Europees verdrag voor de Rechten van de Mens. Op basis van deze basisrechten moeten EU-landen vluchtelingen beschermen.
• Van de afspraken met de Europese Unie is het Europese Asiel- en Migratiepact een onderdeel.

Procedure asiel aanvragen

Een vluchteling die in Nederland aankomt kan asiel aanvragen. De Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND) beoordeelt de asielaanvraag en bepaalt wie een verblijfsvergunning krijgt.

Er zijn verschillende manieren om asiel aan te vragen. De IND bepaalt welke asielprocedure iemand volgt. Bijvoorbeeld door te kijken waar iemand vandaan komt. En hoe de aanvrager naar Nederland is gekomen. Voor sommige aanvragers gelden aanvullende regels en afspraken, zoals bijvoorbeeld voor alleenstaande minderjarige vreemdelingen (amv).

Landenbeleid

Aanvullend op de algemene asielregels en afspraken, is er het landenbeleid. Een landenbeleid wordt opgesteld voor de meest relevante herkomstlanden van asielzoekers. De informatie op basis waarvan het landenbeleid wordt opgesteld , komt vooral uit ambtsberichten van het ministerie van Buitenlandse Zaken. In een ambtsbericht staat informatie over de situatie in een land. De IND en de Dienst Terugkeer en Vertrek (DT&V) gebruiken het landenbeleid bij hun beslissingen. Zo worden de aanvragen op een duidelijke en gelijke manier bekeken.

Bekijk hier het landenbeleid voor verschillende landen.

Opvang, begeleiding en uitstroom

Het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA) zorgt voor de opvang, begeleiding en uitstroom (uit de opvang) van asielzoekers tijdens de asielprocedure.

Asielvergunning of terugkeer

Stelt de IND vast dat een asielzoeker bescherming nodig heeft? Dan krijgt hij een asielvergunning. Hiermee mag een asielzoeker in Nederland wonen, werken en naar school gaan. Dit is altijd eerst een tijdelijke verblijfsvergunning voo 5 jaar. Dit wordt na 5 jaar meestal omgezet in een vergunning voor onbepaalde tijd. Behalve als er belangrijke redenen zijn om de vergunning in te trekken. Bijvoorbeeld als de veiligheid in het land van herkomst sterk is verbeterd.

Asielzoekers met een verblijfsvergunning worden statushouders genoemd. Zij verhuizen uit het asielzoekerscentrum en starten met inburgeren.

Is bescherming niet nodig? Dan moet de asielzoeker terugkeren. Bijvoorbeeld naar zijn herkomstland, of naar het land waar hij Europa binnenkwam. 

In beroep bij de rechter

Asielzoekers van wie de asielaanvraag is afgewezen, kunnen bij de rechter in beroep. Ze mogen de behandeling van het beroep vaak in Nederland afwachten.

De rechter beoordeelt of:

• de aanvraag zorgvuldig is behandeld;
• de beslissing voldoet aan de vereisten in nationale en internationale wet- en regelgeving.

Tweede of herhaalde asielaanvraag

Soms wil een vreemdeling opnieuw een asielaanvraag indienen. Bijvoorbeeld omdat er iets is veranderd in het land van herkomst of in de persoonlijke situatie. Een tweede of volgende asielaanvraag kan bij de IND worden ingediend. De IND kijkt dan of er nieuwe redenen zijn om asiel te geven.