Wetgevingstraject nieuwe Wetboek van Strafvordering

Voor elk boek van het nieuwe Wetboek van Strafvordering wordt een apart wetsvoorstel gemaakt. Dit doet het ministerie van Justitie en Veiligheid (JenV). JenV biedt de Tweede Kamer telkens een aantal wetsvoorstellen per keer aan. De Tweede Kamer moet eerst de voorstellen goedkeuren. Daarna kijkt de Eerste Kamer er ook nog naar.

Tijdpad traject modernisering Wetboek van Strafvordering

Partijen betrokken bij wetgevingstraject

De modernisering van het Wetboek van Strafvordering raakt veel organisaties in en om de strafrechtketen. Daarom zijn de organisaties vanaf het eerste begin betrokken bij de wetsvoorstellen (pre-consultatie). Dit gebeurde onder andere door:

  • expertmeetings;
  • werkbezoeken;
  • landelijke congressen in 2014, 2015 en 2017;
  • de werkgroep Van Dijk/IJzerman. Deze werkgroep beoordeelt de inhoud van de voorstellen. Ook kijkt de werkgroep naar de (financiële) effecten voor uitvoering.

De direct geraakte organisaties onderzoeken tijdens de pre-consultatie de gevolgen van de (wets)voorstellen (uitvoeringsconsequenties). Hun feedback wordt gebruikt om de kwaliteit van wetten en regels te verbeteren. Ook kijken de organisaties wat de voorgestelde veranderingen in wetgeving betekenen voor hun werkwijze en bedrijfsvoering. Dit doen zij samen met wetgevingsjuristen en beleidsdirecties van het ministerie. Zij voeren onderzoek uit naar verwachte effecten. De resultaten van deze onderzoeken komen in een paragraaf 'uitvoeringsconsequenties'. Deze staat in de memorie van toelichting bij het wetsvoorstel. Zo is al voor de start van de formele consultatie duidelijk wat de praktische gevolgen zijn.

De wetenschap is nauw betrokken en alle voorstellen zijn besproken met de Commissie Modernisering van Strafvordering. Professor Knigge is adviseur van het wetgevingsteam. De Commissie Implementatie Nieuw Wetboek van Strafvordering onderzoekt samen met de organisaties in de strafrechtketen hoe het wetboek het best kan worden ingevoerd.

Congressen Modernisering Wetboek van Strafvordering

Door congressen wordt de praktijk bij de modernisering van het Wetboek van Stafvordering betrokken. Deze vroege en brede betrokkenheid is belangrijk voor een wetboek dat gemakkelijker in het gebruik moet zijn. Het moet de kwaliteit van de strafrechtspleging verhogen en de prestaties van de strafrechtsketen verbeteren. De volgende congressen hebben plaats gevonden:

  • Op 19 juni 2014 was het formele begin van de wetgevingsoperatie met een eerste congres. Tijdens dit congres gingen meer dan 400 professionals met elkaar in gesprek over het nieuwe Wetboek van Strafvordering. Dit congres stond in het teken van het op gang brengen van de discussie.
  • Op 15 oktober 2015 vond een tweede congres plaats. Op dit congres namen de thema’s invoering en het ondersteunend beleid een belangrijke plek in. Naast de bespreking van juridisch-inhoudelijke voorstellen.
  • Op 14 september 2017 vond het derde congres plaats. Dit congres werd gewijd aan de uitkomsten van de formele consultatie over de boeken 1 en 2. Het congres vond plaats in de Fokker Terminal in Den Haag.

Wetenschappelijk Onderzoeks- en Documentatiecentrum (WODC)

WODC-onderzoeken hebben een belangrijke plaats in het wetgevingsprogramma. Hieronder staan de WODC-onderzoeken die relevant zijn voor het nieuwe Wetboek van Strafvordering. De onderzoeksresultaten worden meegenomen bij het maken van de wetsvoorstellen.

Invoering

Organisaties in de strafrechtketen moeten hun werkprocessen en bedrijfsvoering aanpassen vóór het nieuwe wetboek in werking treedt. Ook moeten mensen worden bijgeschoold. En iedereen die ermee moet werken, moet ervan weten. Een zorgvuldige invoering duurt daarom een aantal jaar. De organisaties bereiden zich hier samen met het ministerie van Justitie en Veiligheid op voor.