Maatregelen inhuur zelfstandigen

Het kabinet wil voorkomen dat ingehuurde zelfstandigen feitelijk in dienst zijn bij de werkverschaffer (schijnzelfstandigen). Daarnaast wil het kabinet concurrentie op arbeidsvoorwaarden tussen zelfstandigen en mensen in loondienst tegengaan. Ook wordt gewerkt aan een online vragenlijst (webmodule) voor opdrachtgevers om vooraf helderheid te krijgen of iemand buiten dienstbetrekking kan gaan werken.

Schijnzelfstandigheid tegengaan

Het kabinet wil schijnzelfstandigheid tegengaan. Schijnzelfstandigen zijn werknemers die als zelfstandige zijn ingehuurd, terwijl ze feitelijk in dienst zijn. De werkgever betaalt voor hen (onterecht) geen werkgeverspremies.

Daarbij wil het kabinet concurrentie op arbeidsvoorwaarden tegengaan. Omdat opdrachtgevers voor zelfstandigen geen werkgeverspremies hoeven te betalen, zijn deze arbeidskrachten voor opdrachtgevers aantrekkelijk.  Ook hoeft een opdrachtgever een zelfstandige geen loon door te betalen bij ziekte en is er geen sprake van ontslagbescherming. Daarnaast hebben zelfstandigen meer belastingvoordelen. Dit ongelijke speelveld tussen zelfstandigen en werknemers kan ervoor zorgen dat mensen niet meer in dienst komen of minder goede arbeidsvoorwaarden krijgen.

Gezagsverhouding

In een arbeidsrelatie moet duidelijk zijn hoe de gezagsverhouding tussen opdrachtgever en opdrachtnemer is. De gezagsverhouding bepaalt namelijk grotendeels of iemand in dienstbetrekking werkt of niet. Als iemand in dienstbetrekking werkt, moet de werkgever of opdrachtgever loonheffing en premies inhouden op het salaris. Opdrachtgevers moeten daarom kunnen beoordelen of er sprake is van een dienstbetrekking of niet.

De begrippen gezag en gezagsverhouding zijn nader uitgelegd in de bijlagen Beoordeling gezagsverhouding van het Handboek Loonheffingen van de Belastingdienst. Dit helpt opdrachtgevers en zelfstandigen om zelf te beoordelen of er sprake zou moeten zijn van een dienstbetrekking.

Invullen webmodule geeft helderheid over arbeidsrelatie

Er wordt gewerkt aan een online vragenlijst (webmodule) voor opdrachtgevers. Dit is een hulpmiddel voor opdrachtgevers om vooraf helderheid te krijgen of iemand buiten dienstbetrekking kan gaan werken. Als de uitkomst na het invullen van de webmodule ‘buiten dienstbetrekking’ is, dan kan de opdrachtgever de werkende als zelfstandige inhuren. En dan krijgt de opdrachtgever geen naheffing. Het invulllen van de webmodule is geen verplichting.

Het kabinet start naar verwachting in het najaar van 2020 met een pilot. In de pilotfase zal de webmodule mogelijke uitkomsten geven (buiten dienstbetrekking, indicatie dienstbetrekking of geen oordeel), maar deze uitkomst heeft nog geen juridische status.