Aanpak vluchtelingenproblematiek

Nederland werkt samen met de Europese Unie (EU) aan oplossingen voor de vluchtelingenproblematiek. 

Doel aanpak vluchtelingenprobleem

Een gezamenlijke EU-aanpak moet vluchtelingenstromen naar Europa beperken en beheersen. Tegelijk moeten mensen die op de vlucht zijn voor oorlog en onderdrukking bescherming kunnen krijgen.

Oplossingen vluchtelingenprobleem

Hoe de Europese Unie (EU) het vluchtelingenprobleem wil oplossen:

Aanpakken grondoorzaken

Mensen slaan op de vlucht voor een oorlog. Of zij verlaten hun thuisland om economische redenen. De EU wil de grondoorzaken van vluchtelingenstromen aanpakken, zodat minder mensen naar Europa komen. De EU zet zich in om vrede te brengen in onder meer Syrië, Libië en Afghanistan. En om een einde te maken aan onderdrukking in onder meer Eritrea.

Ook wil de EU via projecten werkgelegenheid scheppen in landen waar veel economische vluchtelingen vandaan komen. Veel van deze projecten worden uitgevoerd door particuliere organisaties of door internationale organisaties. Met financiële steun van de EU en Nederland.

Opvang in de regio van herkomst

De EU ondersteunt de opvang van vluchtelingen in de buurt van het land waar zij vandaan komen. Dan hoeven ze minder gevaarlijke reizen te maken. En kunnen ze makkelijker terug naar hun eigen land, als het daar weer veilig is. De EU helpt de opvanglanden op verschillende manieren. Bijvoorbeeld met de bouw van opvangkampen, medische zorg en onderwijs voor kinderen.

Mensensmokkelaars bestrijden

Mensensmokkelaars veroorzaken veel leed. Ze misleiden vaak mensen met valse verhalen over de mogelijkheden om asiel of werk in Europa te krijgen. Ze verleiden mensen tot gevaarlijke tochten, waarbij veel migranten omkomen. Bijvoorbeeld in de woestijn of op zee.

Om mensensmokkel effectief te bestrijden werkt Nederland nauw samen met andere lidstaten van de EU. En met internationale en Europese organisaties en agentschappen. Bijvoorbeeld met de Europese politiedienst Europol, de internationale politiedienst Interpol en het grensbewakingsagentschap Frontex. Zij ondersteunen de lidstaten door onder andere de smokkelnetwerken in kaart te brengen. En door informatie aan te leveren voor onderzoek naar mensensmokkel. Ook de samenwerking met herkomst- en doorreislanden is van groot belang. De EU helpt bijvoorbeeld Afrikaanse landen, onder andere bij de bewaking van kusten en grenzen.

Versterken buitengrenzen Schengengebied

De meeste EU-landen maken deel uit van de Schengenzone. In het Schengengebied mogen mensen vrij reizen. De EU-landen met buitengrenzen van het Schengengebied gaan die grenzen beter bewaken. Hierdoor moet er een einde komen aan de ongecontroleerde instroom van migranten. Verder is er een Europese Grens- en Kustwacht die landen helpt bij de bescherming van de EU-buitengrenzen.

Opvangen en registreren van vluchtelingen aan buitengrens

De EU helpt Griekenland en Italië bij de opvang en registratie van vluchtelingen aan de buitengrens van de EU. Er worden vingerafdrukken afgenomen en opgeslagen in een Europees databestand. Door de volledige registratie kunnen de autoriteiten later nagaan waar en wanneer een vluchteling de EU is binnengekomen.

Asiel krijgen of terugkeren

Alle vluchtelingen die de EU binnenkomen, mogen asiel aanvragen. Zij moeten dit doen in het eerste land waar zij komen. Mensen zonder recht op asiel moeten terugkeren naar hun land van herkomst. Of naar een ander land dat veilig is. De EU respecteert de mensenrechten van de vluchtelingen. Tijdens de behandeling van de aanvraag en bij terugkeer van de mensen.

Herverdeling vluchtelingen over EU

Veel asielzoekers komen Europa binnen via zuidelijke lidstaten van Europa. In 2015 en 2016 was er een hoge instroom van asielzoekers. Andere landen hielpen Griekenland en Italïe toen, door een deel van deze asielzoekers te verdelen binnen de EU. Door deze verdeling konden Griekenland en Italië de druk beter aan. En kon de stroom asielzoekers beter worden opgevangen.

Kabinet: meer opvang in de regio

Het kabinet wil de instroom van vluchtelingen beperken door meer opvang te regelen in de regio. Dat wil het kabinet doen samen met de andere EU-lidstaten en de vluchtelingenorganisatie van de Verenigde Naties.

Het kabinet vindt het belangrijk dat er draagvlak in de samenleving blijft voor opvang van echte vluchtelingen. Daarom wil het kabinet dat economische vluchtelingen en asielzoekers uit veilige landen, sneller worden teruggestuurd. Asielzoekers die wel mogen blijven, wil het kabinet sneller integreren in de samenleving. Onder meer door veel eerder al taallessen te volgen.

Dit staat in het regeerakkoord ‘Vertrouwen in de toekomst’.