Monument voor Thorbecke in Den Haag
Beeld: Valerie Kuypers

175 jaar Grondwet van 1848

De Grondwet van 1848 bestond in 2023 precies 175 jaar. Deze Grondwet vormt de basis van de Nederlandse parlementaire democratie. Op verschillende momenten werd dit jaar stilgestaan bij dit jubileum.

Belang van Grondwet 1848

In de Nederlandse geschiedenis staat 1848 bekend als het Revolutiejaar. In veel Europese landen braken hevige protesten uit, waarbij de bevolking liberale hervormingen eiste. In Nederland kwam het niet tot een revolutie. Koning Willem II was geschrokken van de opstanden in het buitenland en stelde een Grondwetscommissie aan. Deze commissie stond onder leiding van Johan Rudolph Thorbecke. De commissie stelde vérgaande voorstellen voor. Zo werden ministers voortaan verantwoordelijk voor het beleid en niet de Koning. De meeste voorstellen werden op 3 november 1848 aangenomen. De wijzigingen maakten van Nederland een parlementaire democratie. 

Viering 40 jaar sociale grondrechten

In 2023 was het ook 40 jaar geleden dat de zogeheten sociale grondrechten werden ingevoerd. Dit gebeurde bij de Grondwetsherziening van 1983. Denk hierbij aan het recht om vrij te kiezen welk beroep je wilt uitoefenen en het recht op bijstand.

Nederlandse Grondwet: belangrijkste momenten