Passend onderwijs

Deze hoofdrubriek bevat 5 rubrieken:

Organisatie van het speciaal onderwijs

Het speciaal onderwijs is er voor leerlingen die specialistische of intensieve begeleiding nodig hebben. Bijvoorbeeld omdat zij een handicap, chronische ziekte of stoornis hebben. Er is speciaal basisonderwijs, voortgezet speciaal onderwijs en speciaal onderwijs. 

Speciaal basisonderwijs (sbo)

Soms kan een gewone basisschool een kind niet helpen bij leerproblemen. Het kind gaat dan door naar het speciaal onderwijs.

Speciale basisscholen zijn bedoeld voor onder andere:

  • moeilijk lerende kinderen;
  • kinderen met opvoedingsmoeilijkheden;
  • kinderen met gedragsproblemen.

Kenmerken speciale basisscholen

Scholen in het sbo hebben dezelfde kerndoelen als gewone basisscholen. Maar de leerlingen in het sbo krijgen meer tijd om die te halen. De groepen in het speciaal basisonderwijs zijn kleiner en er zijn meer deskundigen. Leerlingen kunnen tot hun 14e jaar op een school voor speciaal basisonderwijs terecht.

Na het speciaal basisonderwijs gaan de meeste leerlingen naar het vmbo, het praktijkonderwijs of het voortgezet speciaal onderwijs.

Groepen in het speciaal onderwijs

Het speciaal onderwijs bestaat uit 4 clusters:

  • Cluster 1: blinde, slechtziende kinderen;
  • Cluster 2: dove, slechthorende kinderen;
  • Cluster 3: verstandelijk gehandicapte en langdurig zieke kinderen;
  • Cluster 4: kinderen met stoornissen en gedragsproblemen.

Cluster 3 en 4 vormen met gewone scholen samenwerkingsverbanden.

De samenwerkende scholen maken afspraken over welke leerlingen ze doorverwijzen naar het speciaal onderwijs. Voor deze leerlingen geeft het samenwerkingsverband een document (toelaatbaarheidsverklaring) af. Deze verklaring geeft recht op een plek in het speciaal onderwijs.

Speciaal onderwijs en voortgezet speciaal onderwijs

Soms heeft een leerling extra ondersteuning nodig. En kan de gewonen basisschool of school voor speciaal onderwijs die niet bieden. Een leerling kan dan naar het speciaal onderwijs. 

Leerlingen in het speciaal onderwijs gaan meestal na hun 12e naar het voortgezet speciaal onderwijs. Hier kunnen ze blijven tot hun 20e verjaardag. Bij de overgang naar het voortgezet onderwijs kan opnieuw gekeken worden of de leerling misschien naar een gewone middelbare school kan.

Ontwikkelingsplan leerlingen speciaal onderwijs

Scholen voor (voortgezet) speciaal onderwijs moeten een ontwikkelingsperspectief voor leerlingen vaststellen. In dit plan staat hoe zij een passend einddoel voor het kind willen halen. Dat kan zijn:

  • een diploma halen;
  • een baan vinden;
  • een plek vinden in de dagbesteding.

De bedoeling is dat de school het kind helpt zijn mogelijkheden zo goed mogelijk te gebruiken.

Kerndoelen (voortgezet) speciaal onderwijs

De kerndoelen speciaal onderwijs geven aan wat een kind aan het eind van de opleiding moet weten en kunnen. Scholen mogen zelf bepalen hoe ze de doelen willen halen. Daarnaast bestaan er kerndoelen voor de uitstroomprofielen. Ze staan in de brochure over de kerndoelen speciaal voortgezet onderwijs (pdf, 1,84 M). 

De Rijksoverheid. Voor Nederland