Geweld onder invloed van alcohol of drugs

Zijn er aanwijzingen dat geweld onder invloed is gepleegd? Dan kunnen verdachten van geweldsmisdrijven vanaf 1 januari 2017 verplicht worden tot een alcoholtest of een drugstest. Zij kunnen een zwaardere straf krijgen als uit de test blijkt dat zij tijdens het geweld onder invloed waren van alcohol of drugs.

Gefaseerde invoering alchoholtest

De nieuwe regeling wordt in fasen ingevoerd. In het eerste halfjaar van 2017 wordt alleen op alcohol getest in de startgebieden Alkmaar, Eindhoven en Veluwe-West. Vanaf 1 juli 2017 volgt een landelijke invoering en wordt ook op drugs getest.

Zwaardere straf bij gebruik alcohol of drugs

Vanaf 1 januari 2017 mag de politie geweldplegers testen op alcohol en drugs. Dit staat in de nieuwe Wet middelenonderzoek bij geweldplegers. Heeft de geweldpleger alcohol of drugs gebruikt? Dan kan het Openbaar Ministerie (OM) een zwaardere straf eisen.

Die straf kan een hogere boete of langere taakstraf of celstraf zijn. Maar het OM kan ook een voorwaardelijke straf eisen. Voorbeelden van zo’n voorwaardelijke straf zijn:

  • Een alcoholverbod.
  • Een locatieverbod.
  • Een locatiegebod.
  • Een training (gedragsinterventie). Die helpt voorkomen dat de geweldpleger in de toekomst weer teveel alcohol of drugs gebruikt.

De nieuwe wet stelt ook het gebruik van alcohol en drugs objectief vast. Hierover kan dan geen discussie ontstaan in de rechtszaal.

Niet standaard testen op alcohol en drugs

Door de nieuwe wet mag de politie alle verdachten van een geweldsmisdrijf testen op alcohol en drugs. Maar dat mag alleen als er aanwijzingen zijn dat het geweld onder invloed van alcohol of drugs is gepleegd. Politieagenten mogen dus niet standaard testen bij elk geweldsmisdrijf.

Uitvoering test op alcohol en drugs

Heeft de politie een aanwijzing dat de verdachte onder invloed was van alcohol of drugs? Dan doet zij eerst een blaastest op alcohol of een speekseltest op drugs. De politie mag ook onderzoeken of de uiterlijke kenmerken van de verdachte wijzen op alcohol- of drugsgebruik.

Wijst de test of het onderzoek op alcohol- of drugsgebruik? Dan stelt de politie een vervolgonderzoek in en neemt zij de uitslag op in het proces verbaal.

Het vervolgonderzoek bestaat bij alcohol uit een ademanalyse of in sommige gevallen een bloedonderzoek. Bij drugs, ook in combinatie met alcohol, gaat het altijd om een bloedonderzoek. 

Gevolgen geweld onder invloed

Alcohol en drugs kunnen de drempel verlagen om geweld te plegen. Geweld onder invloed van alcohol of drugs leidt vaker tot zware verwondingen. Daarnaast leidt dit geweld tot veel maatschappelijke schade. Het gaat daarbij om extra kosten voor de gezondheidszorg, de inzet van politie en justitie, (verkeers)schade en werkverzuim. In Nederland gaat het om een bedrag van ruim € 3 miljard per jaar.