Aanpak coronavaccinatie in Nederland

De overheid wil dat iedereen boven de 18 jaar voor 1 oktober 2021 een coronaprik kan krijgen. Dit voorkomt (ernstige) ziekte en sterfte door corona. Het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) werkt samen met verschillende organisaties om dit mogelijk te maken.

Aantallen vaccins en volgorde

Voor iedereen die dat wil in Nederland moet een coronavaccin beschikbaar zijn, vindt de overheid. Er zijn nog niet meteen voldoende vaccins voor iedereen. Bepaalde groepen mensen komen als eerste in aanmerking voor vaccinatie. Dit om de meest kwetsbare mensen te beschermen en om de druk op de gezondheidszorg te verlagen. 

Zo snel mogelijk mensen beschermen tegen corona

Het doel van de overheid is zo snel als dat kan, zoveel mogelijk mensen vaccineren. Volgens de planning van vaccinatie krijgt iedereen boven de 18 jaar voor 1 oktober 2021 een uitnodiging voor de prik. De planning kan veranderen. Bijvoorbeeld door een latere levering van een vaccin.

Extra materialen en vriezers

Voor de coronavaccinaties zijn extra materialen ingekocht. Zoals injectienaalden. En persoonlijke beschermingsmiddelen als speciale mond-neusmaskers en handschoenen voor medewerkers op de priklocaties. Ook zijn er speciale vriezers ingekocht. Bijvoorbeeld om het vaccin van BioNTech/Pfizer op -75°C te koelen. 

Opslag en vervoer vaccins

Voor de opslag van de vaccins in Nederland zorgt een farmaceutisch logistiek dienstverlener. Deze partij heeft kennis en ervaring in het vervoer van vaccins. Er is opslagruimte voor alle coronavaccins. Daarbij is rekening gehouden met de verschillende temperaturen voor opslag van vaccins (ultra low, vries-, koel- en kamertemperatuur).

Priklocaties

Vanuit de opslag gaan de vaccins naar centrale priklocaties, zorginstellingen en huisartsen. De vaccinatie tegen corona gaat op dezelfde manier als bijvoorbeeld de jaarlijkse griepprik. Hiervoor werkt het RIVM samen met huisartsen, de GGD'en, instellingen en ziekenhuizen.

Uitbreiding GGD-priklocaties

Nederland heeft 48 GGD-priklocaties. De GGD breidt dit uit naar ongeveer 100 locaties in april 2021. Dit betekent dat mensen zich makkelijker kunnen laten vaccineren.

Bereikbaarheid priklocaties

In de uitnodigingsbrief die u krijgt, staat op welke locatie u de vaccinatie kunt krijgen. De priklocaties zijn bereikbaar met de auto en het openbaar vervoer. 

Versnellen van vaccineren

Soms is het nodig dat mensen sneller hun eerste prik krijgen. Om zo nog eerder de meest kwetsbare mensen in Nederland te beschermen. Bijvoorbeeld door nieuwe varianten van het virus.

Begin februari 2021 werden daarom maatregelen genomen om de vaccinatie te versnellen:

  • De tijd tussen de 1e en 2e dosis van het BioNTech/Pfizer-vaccin werd verlengd van 3 naar 6 weken.
  • Er werden minder vaccins op voorraad gehouden voor de 2e prik. Hierdoor kwamen meer vaccins beschikbaar voor de 1e prik. De 2e prik komt uit de voorraad en uit nieuwe leveringen.
  • Na ruim 3 weken vaccineren is een verspilling van ongeveer 5% realistischer dan 10%. Dit betekent dat rekenmodellen zijn aangepast en een grotere hoeveelheid vaccin beschikbaar is.
  • Doordat er meer priklocaties bijkomen kunnen meer mensen zich makkelijker laten vaccineren.

Resultaten aanpak coronavaccinatie

Of de aanpak precies zo uitgevoerd kan worden zoals bedacht, hangt af van verschillende oorzaken. Zo speelt het moment van goedkeuring van vaccins en wanneer ze geleverd kunnen worden een belangrijke rol. Daarnaast zijn sommige vaccins meer geschikt voor een bepaalde doelgroep dan andere.

Ook de manier waarop ze zijn verpakt en hoe vaccins moeten worden bewaard (bijvoorbeeld bij -75 graden) spelen een rol. En tot slot heeft ook de snelle opkomst van mutaties invloed op de uitvoering van de vaccinatie-aanpak.

Samenwerken met organisaties

Het ministerie van VWS werkt voor de vaccinatiestrategie samen met onder andere de volgende partijen:

  • het RIVM, die zorgt voor de uitvoering van de vaccinaties en het versturen van de uitnodigingen;
  • het College ter Beoordeling van Geneesmiddelen, die zorgt voor het veilig gebruik van vaccins;
  • het Lareb, die zorgt voor de registratie van bijwerkingen;
  • de Gezondheidsraad is betrokken bij COVID-19 en het geven van adviezen bij de inzet van vaccins;
  • het Europees Geneesmiddelenagentschap (EMA) zorgt voor beoordeling van vaccins veiligheid en effectiviteit;
  • koepelorganisaties en brancheorganisaties in de zorg;
  • GGD-GHOR. De GGD’en zijn verantwoordelijk voor het vaccineren van iedereen vanaf 18 jaar en ouder zonder medische indicatie.