Wat doet IenM

Het ministerie van Infrastructuur en Milieu (IenM) zet in op leefbaarheid en bereikbaarheid. Met een vlotte doorstroming in een goed ingerichte, schone en veilige omgeving. Het ministerie werkt aan krachtige verbindingen over de weg, het spoor, het water en door de lucht. Daarnaast beschermt IenM Nederland tegen wateroverlast. En bevordert het de kwaliteit van lucht en water. Een leefbaar, bereikbaar en veilig Nederland. Daar werkt IenM aan.

Onze prioriteiten

In de afgelopen jaren is er veel gebeurd:

  • een nieuw Deltaplan;
  • een nieuw Nationaal Waterplan;
  • de stelselherziening van het Omgevingsrecht;
  • een akkoord over de groei van Lelystad en Schiphol;
  • de oprichting van de Nederlandse Klimaatcoalitie;
  • en de modernisering van het Milieubeleid;

Daarnaast is er sinds het begin van deze Kabinetsperiode 440 kilometer aan rijstroken bijgekomen. En er zijn meer mogelijkheden om te kunnen experimenteren met innovatieve mobiliteit.

Vijf onderwerpen krijgen bijzondere aandacht:

1. Waterbeleid

Het waterbeleid richt zich op een adequate bescherming tegen overstromingen. Op verbetering van de waterkwaliteit en borging van voldoende zoet water in de toekomst. IenM moderniseert de komende jaren het waterbeleid. Dat is nodig om de gevolgen van de klimaatverandering het hoofd te kunnen bieden. Nu en in de komende decennia. Zo wordt een verbeterd systeem van veiligheidsnormen voor de bescherming tegen water doorgevoerd. Dit systeem benut beter dan daarvoor de ruimtelijke inrichting van landelijke en stedelijke gebieden.

Nederland wordt veiliger door slimme, preventieve maatregelen en projecten. En door mensen bewuster te maken wat ze zelf kunnen doen. Internationaal zal IenM nadrukkelijk de Nederlandse waterexpertise onder de aandacht brengen.

2. Klimaatbeleid

Doel van het klimaatbeleid is de klimaatverandering zoveel mogelijk te beperken. En om Nederland voor te bereiden op de gevolgen van klimaatverandering. Zoals extreem weer met hevige regen en hittegolven. Daarom zet het klimaatbeleid in op een volledig duurzame energievoorziening in 2050. Om de klimaatdoelen te halen zoekt IenM internationale samenwerking. Zowel met overheden als met bedrijfsleven en non-gouvernementele organisaties. En IenM maakt Europese en mondiale klimaatafspraken.

De Europese Unie (EU) zet in op 40% minder uitstoot van broeikasgassen zoals CO2 en Methaan. Dit is ook de inzet van de EU bij de onderhandelingen voor een nieuw mondiaal klimaatakkoord op de klimaattop in Parijs, eind 2015. In 2016 is de Nationale Klimaatadaptatie Strategie vastgesteld. Hiermee wil het kabinet Nederland goed voorbereiden op de gevolgen van klimaatverandering. Dit jaar wordt op basis van de vastgestelde nationale klimaatadaptatiestrategie een uitvoeringsprogramma opgesteld. Dat gebeurt in nauwe samenhang met het Deltaprogramma, waarin alle plannen voor waterveiligheid en wateroverlast zijn opgenomen.

3. Bereikbaarheid

De bereikbaarheid van ons land is de afgelopen jaren verbeterd, onder meer door voortdurende investeringen in infrastructuur. Willen we Nederland in de toekomst ook goed bereikbaar, leefbaar en veilig houden? Dan is een andere manier van kijken, denken en doen nodig bij alle betrokkenen. Nieuwe aanleg van infrastructuur gaat hand in hand met slimmer en efficiënter gebruik van bestaande wegen. En van vaarwegen en verbindingen door de lucht en over het spoor. Hiervoor bevordert het kabinet het gebruik van intelligente transport- en verkeerssystemen.

Door de ontwikkelingen van mobiele informatietechnologie en Intelligente Transport Systemen (ITS) krijgt bereikbaarheid een andere betekenis. Er ontstaan nieuwe kansen voor gebruikers van wegen en openbaar vervoer, beheerders, vervoerders en het Nederlandse bedrijfsleven. De behoeften van burgers en bedrijven, en hun reisgedrag, staan centraal.

In het openbaar vervoer worden er stappen gezet om het reizen vlotter en comfortabeler te maken. Parallel hieraan blijven we investeren in ons wegennet. Op het terrein van luchtvaart blijft de inzet de handhaving van de sterke internationale positie van Schiphol. Er is een start gemaakt met de uitbreiding van luchthaven Lelystad.

4. Van Afval Naar Grondstof

Nu en in de toekomst moeten welvarend en gezond leven mogelijk blijven. Daarom gaan we op een verantwoorde manier om met de natuur. De natuur die ons grondstoffen, voedsel, schone lucht, water en energie geeft. Het Rijk werkt in het programma Van Afval Naar Grondstof aan de versnelling van de transitie naar een circulaire economie. Samen met het bedrijfsleven, maatschappelijke organisaties en wetenschap. In een circulaire economie worden materialen hergebruikt, zijn kringlopen gesloten en optimaal ingericht.

Door te werken aan een circulaire economie voorzien we duurzaam in onze grondstoffen. De economie wordt gestimuleerd. En we voorkomen afval en zo voorkomen we schade aan het milieu.

5. Omgevingsrecht

Het Omgevingsrecht wordt herzien: minder en eenvoudiger regels, meer ruimte voor initiatieven en lokaal maatwerk als uitgangspunt. De komst van de Omgevingswet betekent dat er veel verandert. De wet bundelt bijvoorbeeld 26 bestaande wetten voor onder meer bouwen, milieu, water, ruimtelijke ordening en natuur. Op 1 juli 2015 heeft een ruime meerderheid van de Tweede Kamer ingestemd met de Omgevingswet. Begin 2016 stemde ook de Eerste Kamer in met het wetsvoorstel. In  2017 ligt de nadruk op de nadere uitwerking en toetsing van de invoeringswet en de diverse aanvullingswetten. De wet gaat in 2019 in. Om dit te halen, is al gestart met de implementatie ervan. Rijk, VNG, IPO en de Unie van Waterschappen werken hierin nauw samen.

Met de Omgevingswet in 2019 wordt ook een Nationale Omgevingsvisie van kracht. Daarin staan de nationale keuzes over onderwerpen als ruimtelijke ontwikkeling, infrastructuur, milieu, water, landschappen, natuur en cultureel erfgoed. De visie is geen gedetailleerd plan, maar toont de hoofdlijnen en ambities voor de inrichting van Nederland in 2050. In de periode 2016 – 2019 werkt het Rijk aan de ontwikkeling van de Nationale Omgevingsvisie. Samen met andere overheden, maatschappelijke partners en de samenleving.

Naast deze prioriteiten zet lenM uiteraard ook in op andere beleidsterreinen:

  • In het programma Slimme en Gezonde stad gaat IenM op zoek naar slimme oplossingen voor een gezonde, duurzame en leefbare stad. Dat doet IenM samen met steden, bedrijven, kennisinstellingen en maatschappelijke organisatie.
  • Het milieubeleid zal vooral in het teken staan van de modernisering die de staatssecretaris van IenM heeft ingezet.

Lees de Beleidsagenda 2016 van IenM voor een uitgebreide toelichting op deze prioriteiten.

Onze beleidsbrieven en nota's

De hoofdlijnen van het beleid van IenM staan beschreven in beleidsbrieven en beleidsnota's. De belangrijkste hiervan zijn:

Evaluaties van beleid

IenM evalueert alle beleidsterreinen. We volgen daarvoor een programmering van 6 jaar. Elk jaar stellen we de programmering bij en bieden die samen met onze begroting aan de Tweede Kamer aan.

Onze verantwoordelijkheden

  • Netwerkkwaliteit van luchtwegen, vaarwegen, spoorwegen, havens en het wegennet verder ontwikkelen.
  • Veilig en duurzaam gebruik van deze netwerken waarborgen.
  • Deze netwerken goed en verantwoord inpassen in de leefomgeving.
  • Zorgen voor een gezonde en veilige leefomgeving.
  • Schaarse hulpbronnen en milieuruimte beheren.
  • Ontwikkeling van Nederland als een veilige, leefbare, bereikbare en concurrerende delta.

Het ministerie ontwikkelt hiervoor beleid, voert het uit en inspecteert de naleving van wetten. Rijkswaterstaat is de uitvoeringsorganisatie van IenM. De Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) bewaakt en stimuleert de naleving van wet- en regelgeving voor een veilige en duurzame leefomgeving en transport.

Deze punten staan in het Organisatie- en mandaatbesluit Infrastructuur en Milieu 2012. Paragraaf 2.3 van dit besluit licht de bovenstaande verantwoordelijkheden toe.

IMagine

IMagine is het e-zine waarin het ministerie van Infrastructuur en Milieu projecten in beeld brengt. Projecten die IenM tot stand brengt samen met partners en met de samenleving.

De Rijksoverheid. Voor Nederland