Vragen over de Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo)

Het kabinet neemt een aantal maatregelen om ondernemers te ondersteunen tijdens de coronacrisis. De Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo) is één van die maatregelen.

De zelfstandigenorganisaties benadrukken dat de Tozo een noodvoorziening is die financiële steun biedt aan zelfstandigen die het echt nodig hebben. Zij roepen zelfstandigen op dat indien zij (voorlopig) in hun eigen levensonderhoud kunnen voorzien, nu niet moeten aanvragen.

Download de infographic 'Tozo regeling aanvragen'.


Voor wie geldt de Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo)?     

Om in aanmerking te komen voor een uitkering op grond van de Tozo moet de zelfstandige aan een aantal voorwaarden voldoen. De zelfstandige komt in aanmerking als:

  • hij als gevolg van de coronacrisis een inkomen onder het sociaal minimum heeft en/of een liquiditeitsprobleem waarvoor hij een bedrijfskrediet nodig heeft;
  • hij tussen de 18 jaar en AOW-gerechtigde leeftijd is; 
  • hij in Nederland woont. Ondernemers die in België of Duitsland wonen, komen niet in aanmerking;
  • hij Nederlander of daarmee gelijkgesteld is; het bedrijf in Nederland is gevestigd of de werkzaamheden van het bedrijf hoofdzakelijk in Nederland plaatsvinden;
  • het bedrijf is economisch nog actief, tenzij dit als gevolg van de coronacrisis niet mogelijk is; 
  • hij voldoet aan wettelijke vereisten voor de uitoefening van het eigen bedrijf, waaronder ingeschreven in het Handelsregister van de Kamer van Koophandel;
  • hij in bezit is van alle noodzakelijke vergunningen;
  • hij vóór 17 maart 2020 om 18.45 uur zijn onderneming is gestart en is ingeschreven bij de KvK; 
  • hij voldoet over 2019 aan het urencriterium, d.w.z. minimaal 1.225 uur werkzaam in het eigen bedrijf of zelfstandig beroep.  Mocht de zelfstandige na 1 januari 2019 zijn gestart in de onderneming dan moet hij in ieder geval in de periode tussen inschrijving bij de KvK en indiening van de aanvraag  2020 gemiddeld minimaal 23,5 uur per week aan/in zijn bedrijf gewerkt hebben. Uren ten behoeve van administratie en acquisitie tellen ook mee. 
     
  • Voor een directeur-grootaandeelhouder (DGA) geldt daarbij nog dat hij, alleen of samen met de andere in de BV werkzame directeuren, ten minste 50% van de aandelen bezit.
  • De uitsluitingsgronden van de Participatiewet niet op hem of haar van toepassing zijn.


Komen zorgaanbieders ook in aanmerking voor Tozo?

Zorgaanbieders die in de problemen zijn gekomen door de coronacrisis kunnen voor ondersteuning terecht bij het loket van de inkopers (zorgverzekeraars en gemeenten). Als zij daar geen ondersteuning kunnen krijgen, kunnen zelfstandige zorgaanbieders- in aanmerking komen voor de Tozo, mits zij voldoen aan de voorwaarden voor Tozo. Voor het aanvragen van de Tozo kunnen zij zich wenden tot hun woongemeente. 

Vanaf wanneer geldt de Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo)?    

De regeling werkt terug tot 1 maart. Wanneer u vanaf 1 maart 2020 in de financiële problemen bent gekomen, als gevolg van Corona-gerelateerde maatregelen, kunt u bij de gemeente waar u woont een aanvraag indienen. 

Wat moet ik doen om aanspraak te maken op de Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo)?  

U kunt terecht bij uw woongemeente. Mogelijk komt er informatie hierover op de website van uw gemeente. Mocht u nog enige ontvangsten hebben, dan vragen we u nog even te wachten. Als aanvragen gespreid binnenkomen ontlast dat de gemeente en worden de mensen met de hoogste nood als eerste geholpen. Er is geen ‘budgetlimiet’ of iets dergelijks. Bovendien kunt u met terugwerkende kracht worden gecompenseerd vanaf 1 maart.

Welke hulp biedt de gemeente bij de Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo)?    

  1. Op basis van deze tijdelijke regeling biedt de gemeente u voor maximaal 3 maanden inkomensondersteuning tot aan het sociaal minimum. Hoe hoog dit bedrag precies is hangt af van de samenstelling van uw huishouden en uw inkomen. U hoeft deze inkomensondersteuning niet terug te betalen. Er is ook geen vermogens- en partnertoets.
  2. Daarnaast kunt u een lening voor bedrijfskapitaal aanvragen van max. € 10.517. Dit bedrag dient wel terugbetaald te worden. De lening heeft een maximale looptijd van 3 jaar en kent een rentepercentage van 2%.

Tot wanneer geldt de Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo)?    

Vooralsnog kunt u er vanuit gaan dat de regeling tot 1 juni 2020 blijft bestaan. Dus ook wanneer u pas in mei in de financiële problemen komt, kunt u op dat moment een aanvraag indienen.

Welke informatie moet ik aanleveren bij de gemeente voor de Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo)?    

Bij de aanvraag verstrekt de zelfstandige informatie om vast te stellen of hij recht heeft op een uitkering op grond van de Tozo. In het kader van de aanvraag geeft de zelfstandige in ieder geval de volgende informatie:

  • Gegevens over de ondernemer: NAW-gegevens, leeftijd, verklaring over het voldoen aan het urencriterium en het bezit van de vereiste vergunningen. Bij aanvraag uitkering levensonderhoud: berekening van het verwachtte netto-inkomen in de maanden waarvoor de aanvraag wordt gedaan. 
  • Gegevens over de samenstelling van het huishouden (wel/geen partner).
  • Gegevens over het bedrijf of zelfstandig beroep van de ondernemer: naam onderneming, nummer en datum van inschrijving bij de Kamer van Koophandel, rechtsvorm, verklaring over vestiging bedrijf of uitvoering hoofdzakelijke activiteiten in Nederland. 
  • Bewijsstukken: kopie van legitimatiebewijs of identiteitsbewijs en dat van de eventuele partner, eventuele jaarrekening, afschrift bankrekening waarop uitkering of lening gestort moet worden, andere bewijsstukken die noodzaak van de lening bedrijfskrediet of eventueel uitkering levensonderhoud aannemelijk maken. 
  • Verklaring dat de financiële problemen zijn ontstaan door de coronacrisis.

Hoe moet ik de informatie aanleveren voor de Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo)?    

Gemeenten proberen dit zoveel mogelijk digitaal te regelen. Volg hiervoor de instructies van uw gemeente.

Mijn bedrijf is ingeschreven in een andere gemeente dan waar ik woon; bij welke gemeente kan ik aankloppen voor de Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo)?  

De aanvraag voor de tijdelijke overbruggingsregeling dient u in bij uw woongemeente.

Ik werk geen 1225 uur per jaar in mijn bedrijf. Heb ik dan ook recht op de Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo)?    

Nee, u moet voldoen aan het urencriterium van 1225 uur per jaar. Mocht u nog geen jaar geleden gestart zijn met uw bedrijf, dan dient u in de periode voor 1 maart 2020 gemiddeld minimaal 23,5 uur per week in/aan uw bedrijf gewerkt te hebben. Uren ten behoeve van administratie en acquisitie tellen hier ook onder.

Ik heb ook nog een baan in loondienst maar mijn omzet als zzp’er is helemaal weggevallen. Kan ik dan gebruik maken van de Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo)?    

Dat hangt af van de hoogte van uw inkomen uit loondienst; de regeling is een aanvulling op het inkomen tot aan het sociaal minimum (bijstandsniveau).

Hoeveel tijd heeft de gemeente nodig voor de behandeling van mijn aanvraag voor de Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo)?    

Streven is dat gemeenten zo veel mogelijk binnen 4 weken na ontvangst van uw aanvraag tot een besluit komen en tot uitkering overgaan. Door grote drukte lukt dat mogelijk niet altijd.  Dan kunnen gemeenten tot bevoorschotting overgaan.

Ik ben als zzp’er gevestigd in Nederland, maar ik woon over de grens. Kan ik gebruik maken van de Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo)?    

Er kunnen zich grensgevallen voordoen, bijvoorbeeld als de ondernemer in Nederland woont, maar zijn onderneming in Duitsland gevestigd is of andersom. Het kabinet vindt het belangrijk dat er voor alle ondernemers goede ondersteuning is. Daarom onderzoekt het kabinet met spoed de mogelijkheden om deze ondernemers te ondersteunen. 

Wat doet het kabinet om misbruik van deze noodmaatregelen tegen te gaan?

Op dit moment werkt het kabinet keihard aan de uitwerking van de NOW en de nieuwe regeling voor zelfstandigen. Voor de NOW is het belangrijk dat de dienstverlening snel en goed is, maar dat werkgevers zich ook meteen goed aan de regels houden. Het kabinet kijkt met het UWV en andere betrokken partijen hoe het misbruik zo goed mogelijk kan tegengaan. Wat betreft de nieuwe regeling voor zelfstandigen is de Participatiewet de wettelijke basis. Wie een beroep doet op de regeling moet aan de gemeente alle inlichtingen geven die nodig zijn om het recht op en de hoogte van de uitkering te kunnen bepalen. Verstrekt de zelfstandige onvolledige of valse inlichtingen, dan moet de gemeente de uitkering terug vorderen en daar bovenop een boete opleggen.

Wat als beide partners als zelfstandige werkzaam zijn?

Zijn u en uw partner beiden zelfstandige: dan kan slechts één van u beiden een aanvraag indienen. Laat in dat geval degene met het laagste inkomen voor u samen de aanvraag invullen! NB: beide partners moeten de aanvraag ondertekenen.  

Staat de Tozo ook open voor directeur-grootaandeelhouders (DGA)?

Ja, de aanvrager kan een beroep doen op de Tozo als hij of zij als zelfstandige is aan te merken, dus voldoet aan onder andere het zogeheten ‘urencriterium’, inschrijving bij de KvK en het bezitten van de benodigde vergunningen voor uitoefening van het bedrijf. Ook een DGA van een besloten vennootschap kan in principe een beroep doen op de tijdelijke regeling, als deze voldoet aan de wettelijke eisen: de DGA bezit, alleen of samen met eventuele andere in de BV werkzame directeuren, meer dan 50% van de aandelen en werkt gemiddeld minimaal 23,5 uur per week in de onderneming.
Voor de beoordeling geldt dezelfde definitie van een zelfstandige als in het Bbz 2004. 

Er zullen situaties zijn waarin zelfstandigen niet voldoen aan het urencriterium, maar toch in de problemen komen doordat hun inkomen wegvalt. Wat zijn hier de mogelijkheden?

Als zelfstandigen in normale omstandigheden niet aan het urencriterium voldoen, dan komen zij niet in aanmerking voor de Tozo. Zij kunnen wel een beroep doen op de ‘gewone’ bijstand, op grond van de Participatiewet. Anders dan in de Tozo laat de gemeente voor het bepalen van hoogte van een bijstandsuitkering het inkomen van de partner niet buiten beschouwing en kijkt ze ook naar het vermogen van de aanvrager bij het bepalen of er recht is op een uitkering.

Hoe verhoudt de Tozo zich tot andere voorzieningen zoals het Noodloket voor onder andere horecaondernemers? Is dat een voorliggende voorziening voor horecaondernemers of kunnen zij aanspraak maken op beide regelingen?

In principe kunnen ondernemers aanspraak maken op meerdere noodregelingen tegelijk. In dit voorbeeld kunnen horecaondernemers dus een beroep doen op de Tozo en het Noodloket (TOGS). De gift uit de TOGS is geen inkomenssteun. Dat betekent dat de gift geen invloed heeft op de bijstand voor levensonderhoud. De zelfstandige die de gift krijgt, heeft mogelijk een lagere behoefte aan een lening, maar de TOGS kan samen met het bedrijfskrediet worden verstrekt.   

Hoe kan ik als ik op 16 maart 2020 ben ingeschreven bij de Kamer van Koophandel aantonen dat ik voldoe aan het urencriterium?

U moet bij een controle achteraf aannemelijk kunnen maken dat u gemiddeld minimaal 23,5 uur per week werkt in uw eigen bedrijf of zelfstandig beroep. Onder deze uren vallen ook uren die u besteedt aan bijvoorbeeld administratie of het verwerven van opdrachten (acquisitie). 

Waarom krijgt een alleenstaande zelfstandige € 1.050 en een samenwonende €1.500? 

De gemeente verstrekt de uitkering aan een huishouden op basis van de Participatiewet. De uitkering is een aanvulling tot het sociaal minimum oftewel bijstandsniveau. Dat betekent dat de gemeente het inkomen van een alleenstaande zelfstandige aanvult tot € 1.050. Voor gehuwden en samenwonenden (ook als beide partners zelfstandigen zijn) vult de gemeente het inkomen aan tot een bedrag van € 1.500 netto.

Welke normbedragen gelden in de Tozo voor jongeren tussen 18 en 21 jaar?

Jongerennormen, zonder kinderen:

  • alleenstaande, indien hij 18, 19 of 20 jaar is: € 259,78
  • gehuwden en daarmee gelijkgestelden waarvan beide echtgenoten 18 ,19 of 20 jaar zijn: € 519,56
  • gehuwden en daarmee gelijkgestelden waarvan een echtgenoot 18, 19 of 20 jaar is en de andere echtgenoot 21 jaar of ouder: € 1.011,44

Jongerennorm, met kinderen:

  • alleenstaande ouder, indien hij 18, 19 of 20 jaar is: € 259,78
  • gehuwden en daarmee gelijkgestelden waarvan beide echtgenoten 18, 19 of 20 jaar zijn: € 820,22
  • gehuwden en daarmee gelijkgestelden waarvan een echtgenoot 18, 19 of 20 jaar is en de andere echtgenoot 21 jaar of ouder: € 1.312,10 

Waarom krijg ik als alleenstaande zelfstandige met kinderen een lager inkomen dan mijn vriendin zonder kinderen die samenwoont met een rijke man?

De Participatiewet is met ingang van 1 januari 2015 de basis voor de bijstandsverlening. Nieuw in die wet is dat een alleenstaande ouder van de gemeente hetzelfde bedrag ontvangt als een alleenstaande. De alleenstaande ouder krijgt via het kindgebonden budget van de Belastingdienst een aanvulling voor de kosten van de kinderen. De gemeente betaalt dus niet langer een bijdrage uit die voor de kinderen is bestemd. Die bijdrage zit in het kindgebonden budget dat dus niet gemeente maar de Belastingdienst uitbetaalt.

Krijgt mijn partner automatisch een loonheffingskorting als ik een Tozo uitkering ontvang?

Indien er sprake is van een gezinssituatie kent de gemeente de uitkering toe aan beide partners, ieder de helft. Daarbij berekent de gemeente loonheffing over de Tozo-uitkering en past ze standaard een loonheffingskorting (ongeveer € 207 per maand) toe op de berekende en te betalen loonheffing. Als de zelfstandige ook een inkomen heeft uit loondienst, dan gaat de loonheffingskorting die op dat inkomen is toegepast af van de loonheffingskorting over zijn of haar helft van de Tozo-uitkeringuitkering.

De gemeente vraagt niet naar het inkomen van de partner van de zelfstandige. Dat houdt in dat de gemeente op de helft van de Tozo-uitkering die ze toekent aan de partner de volledige loonheffingskorting toepast. Als de partner nog andere inkomsten heeft waarop ook al loonheffingskorting is toegepast, dan betekent dit dat hij of zij dus te weinig loonheffing betaalt. Volgend jaar volgt dan een aanslag van de Belastingdienst. Het is goed om hiermee rekening te houden.

Kunnen mensen, die niet zijn ingeschreven bij de Kamer van Koophandel maar wel een BTW nummer hebben, aanspraak maken op de Tozo?

De Tozo is bedoeld voor zelfstandigen die door de coronacrisis te maken krijgen met deels of geheel wegvallen van inkomen. Ingeschreven staan bij de Kamer van Koophandel en voldoen aan het urencriterium zijn belangrijke indicatoren van zelfstandig ondernemerschap en daarom opgenomen als voorwaarden in de Tozo-regeling. Mensen die alleen een BTW nummer hebben, komen niet in aanmerking voor een Tozo-uitkering. Wel kunnen zij bij hun gemeente een bijstandsuitkering aanvragen.

Vragen over de Tozo

Heeft u als ondernemer vragen die hier niet worden beantwoord en/of nadere vragen over het brede noodpakket aan voorzieningen voor ondernemers? Kijk dan behalve hier ook op de website van de Kamer van Koophandel.  Ondernemers kunnen ook telefonisch contact opnemen met het Adviesteam van de Kamer van Koophandel: 0800-2117. Dit gratis nummer is op werkdagen geopend van 08:30 tot 17:00. 
De Tozo-regeling wordt uitgevoerd door gemeenten. Ook bij uw eigen gemeente kunt u met vragen terecht.


Het Kabinet heeft verschillende financiële regelingen in het leven geroepen voor werkgevers en zelfstandigen.
De TOZO is daar één van.