Gemeenten en provincies hebben eigen inkomsten en krijgen geld van de Rijksoverheid. Daarmee kunnen zij hun wettelijke taken uitvoeren. Bijvoorbeeld de openbare orde en veiligheid handhaven, maatschappelijke opvang regelen en beeldende kunst steunen. De eigen inkomsten komen uit belastingen en eigen bezittingen, zoals een gemeentelijk havenbedrijf. Via het gemeentefonds en provinciefonds krijgen gemeenten en provincies geld van de rijksoverheid. Daarnaast zijn er speciale uitkeringen van het Rijk aan gemeenten en provincies.